حجه الاسلام حبیب مظاهری:  آنچه در جریان واقعه عاشورا اتفاق افتاده است را نمی توان تصور نمود تا چه رسد به اینکه به وسیله قلم آن را تحریر کرد. آنچه که اذهان را متحیر نموده است و آزاده گان عالم را به تعجب واداشته است، رفتار وحشیانه بالاتر از وحوش است که از سوی مقابل نمایان شده است.

این مصیبت آنقدر سنگین بود که عالم تکوین نتوانست از خود حرکتی نشان ندهد بلکه مصیبت امام حسین(ع) به قدری جانسوز بود که آسمان و زمین و مافیهما را به حرکت درآورد. آنچه در این مختصر به محضر شما ارائه می شود نمونه کوچکی از تأثر عالم تکوین است که منابع اهل سنت آن را ذکر نموده اند که در اینجا به اختصار بدان اشاره می رود:

۱. خورشید گرفتگی

حافظ طبرانی در معجم بزرگ خویش چنین نقل می‏کند: «حدیث کرد ما را قیس بن ابوقیس بخاری، حدیث کرد ما را قتیبه بن سعید، حدیث کرد ما را ابن‏لهیعه از ابوقبیل  که گفت: «چون حسین بن علی (ع) کشته شد خورشید چنان کسوف کرد که ستارگان در نیمروز آشکار شدند و ما پنداشتیم که خورشید نیز یک ستاره است»( المعجم الکبیر، ج3، ص114، مقتل خوارزمی ج2، ص89، مجمع الزوائد ج9، ص197.).

۲. باریدن خاک سرخ

ابن‏عساکر از خلف بن خلیفه از پدرش نقل می‏کند که گفت: «چون حسین بن علی [(ع)] کشته شد آسمان سیاه گردید و ستارگان در روز آشکار شدند به طوری که من ستاره جوزا را عصرگاهان دیدم و [از آسمان] خاک سرخ بارید!»( ترجمه ابن عساکر، الامام حسین(ع)، ص354. تهذیب التهذیب ابن حجر ج2، ص305)

و ابن‏اعثم کوفی در توصیف ساعت شهادت امام حسین (ع) و غارت اموال آن حضرت می‏گوید: «در آن هنگام غبار شدید و تاریک و سیاهی برخاست و با باد سرخ همراه بود، به طوری که هیچ چیز دیده نمی‏شد. تا آنجا که مردم گمان کردند که بر آنان عذاب نازل شده است. این غبار ساعتی ماند و سپس برطرف شد»(مقتل خوارزمی ج2، ص42).

۳. خون بار شدن آسمان

ابن‏عساکر به نقل از علی بن مسهر گوید: «مادربزرگم برای من نقل کرد و گفت: من در روزگار حسین (ع) دختری جوان بودم؛ و مدت چند روز آسمان یک پارچه خون بود!».( ترجمه ابن عساکر، الامام حسین(ع)، ص354-۳۵۵)

و ابن‏سعد به نقل از نضره‏ی ازدیه می‏نویسد: «هنگامی که حسین بن علی (ع) کشته شد آسمان خون بارید به طوری که خیمه‏ها و هر آن چه با خود داشتم از خون پر شد. بیهقی نیز همین مطلب را از نضره‏ی ازدیه نقل کرده است. (دلائل النبوه، ج8، ص471)

۴.جاری شدن خون زیر سنگ

ابن‏سعد نقل می‏کند که عبدالملک نزد پسر رأس الجالوت فرستاد و پرسید: آیا در قتل حسین نشانه‏ای پدیدار شد؟ گفت: در آن روز هر سنگی را که برمی‏داشتند زیرش خون تازه می‏جوشید.».(الصواعق المحرقه، ص194، المعجم الکبیر، ج3، ص127)

عمرو بن عاصم کلابی نقل کرده است که گفت: حدیث کرد ما را خلاد – ملازم سمسم که در بنی جحدر سکونت داشت – و گفت: حدیث کرد مرا مادرم و گفت: مدتی پس از قتل امام حسین (ع) خورشید صبح و شام بر دیوار، سرخ رنگ می‏تابید و هر سنگی را که برمی‏داشتند در زیر آن خون می‏دیدند»( ترجمه الامام حسین و مقتله ابن سعد، ص91).

۵. عزاداری پرندگان

خوارزمی از شطاح وراق نقل می‏کند که گفت: از فتح بن سحرف شنیدم که می‏گوید: «من هر روز برای گنجشکان دانه می‏پاشیدم و می‏خوردند. اما در روز عاشورا برایشان دانه ریختم ولی نخوردند. از اینجا دانستم که به خاطر قتل حسین از خوردن خودداری کرده‏اند».( مقتل خوارزمی ج2، ص91)

۶.تغییر گوشت شتر از قافله امام حسین(ع)

طبرانی به نقل از ذوید جوفی از پدرش می‏نویسد: چون حسین (ع) کشته شد، شتری را از لشکرش غارت کردند، چون آن را پختند همه‏اش خون بود. پس از آن دست کشیدند!»(احقاق الحق، ج11، ص502، المعجم الکبیر، ج3، ص121)

ابن‏عساکر به نقل از ابوحمید طحان گوید: «من در میان قبیله‏ی خزاعه بودم که مقداری از باقیمانده‏ی اموال حسین (ع) را آوردند [و در میان آنها شتری بود]؛ و به آنان گفتند: آیا آن را بکشیم یا بفروشیم و بهایش را تقسیم کنیم؟ گفتند: بکشید گوید: شتر را کشتند و چون بر روی آتش گذاشتند از آن آتش زبانه کشید!». (تاریخ ابن عساکر، ترجمه الامام حسین، تحقیق محمودی، ص366)

نیز وی از حماد بن زید و او از جمیل بن مره نقل می‏کند که گفت: روزی که حسین (ع) کشته شد به شتری در لشکر ایشان دست یافتند چون از گوشت آن پختند همچون زهر، تلخ گشت!». (تاریخ ابن عساکر، ترجمه الامام حسین، تحقیق محمودی، ص366)

۷.آثار اندوه در خاربن مبارک

زمخشری از هند دختر جون چنین نقل می‏کند: رسول خدا (ص) به خیمه‏ی خاله‏ام ام‏معبد آمد. چون از خواب برخاست آب خواست دستانش را شست. سپس مزمزه کرد و در پای خاربنی که در کنار خیمه بود ریخت. چون صبحگاه از خواب برخاستیم به درختی بزرگ تبدیل شده بود و میوه‏ی بسیاری به بار آورد، به رنگ زعفران و بوی مشک و طعم عسل! هر گرسنه‏ای که از آن می‏خورد سیر می‏شد، هر تشنه‏ای که می‏خورد سیراب می‏گردید، هر بیماری که می‏خورد بهبود می‏یافت، و هر شتری که از آن می‏خورد چاق می‏شد و هر گوسفندی که از آن می‏خورد شیرش زیاد می‏گردید و ما آن را مبارک می‏نامیدیم!

مردمان از صحرا می‏آمدند و از آن شفا می‏گرفتند و میوه‏ی آن را با خود همراه می‏بردند تا آن که روزی از خواب برخاستیم و دیدیم که میوه‏هایش فروریخته و برگهایش زرد شده است! ما بیمناک شدیم و ترس ما از خبر رحلت رسول خدا (ص) بود. سی سال بعد، آن درخت سر تا پا پر از خار شد. میوه‏هایش افتاد و شادابی‏اش از میان رفت و ما فهمیدیم که امیرمؤمنان (ع) کشته شده است. پس از آن، میوه‏ای نداد و ما از برگ آن بهره‏مند می‏شدیم تا آنکه بامدادانی دیدیم که از تنه‏اش خون تازه می‏جوشد و برگهایش پژمرده شده است. ما همچنان بی‏تاب بودیم که خبر شهادت حسین (ع) به دستمان رسید و درخت خشک شد و از میان رفت!». (مقتل خوارزمی، ج2، ص98. احقاق الحق، ج11، ص494، ربیع الابرار، ص285)

سؤالی که به ذهن می آید این است که چگونه حیوانات و وحوش همه متأثر شدند اما لشکریان عمر سعد متأثر نشدند و آن فجایع را ادامه دادند تا کاروان اسراء را به مجلس یزید در شام وارد کردند؟ این جریان تفسیری واضح از آیه شریفه«اولئک کالانعام بل هم اضل»(آنها مانند چهارپایان بلکه از چهارپایان پست تر هستند) است.

—————————————————————————————-

حجه الاسلام حبیب مظاهری » عضو مجمع طلاب شهرستان مهر