گروه : آخرین اخبار
مهرستان به نقل از آرمان- رضا رئیسی: از همان ابتدای آغاز مذاکرات هستهای فقدان یک گزاره باعث به درازا انجامیدن مذاکراتی شد که بیش از یک دهه با فراز و فرودهای بسیاری همراه بود. «اراده سیاسی» آن گزارهای بود که همواره دو طرف، طرف مقابل را نسبت به عدم التفات به آن متهم میکردند. در ابتدا این غربیها بودند که طرف ایرانی را متهم به وقتکشی کرده و استدلال میکردند که طرف ایرانی برای پیشبرد برنامه هستهای خود میخواهد زمان بخرد. چند سال بعد این ایرانیها بودند که طرف غربی را متهم به اتخاذ روش مذاکره به صرف مذاکره میکردند و ادله آنان نیز این بود که غربیها برای بسط و تعمیق محدودیتها و تحریمها علیه ایران در حال اتلاف وقت هستند.
در یک سال و نیم گذشته و با انعقاد توافق هستهای در ژنو جان تازهای به مذاکرات دمیده شده و طرفین نمایههایی مبنی بر تمایل به پایاندهی چالش بر سر برنامه هستهای ایران را از خود نشان دادند اما بازهم گاه و بیگاه این نکته از سوی دو طرف ماجرا گوشزد میشد که «اراده سیاسی» لازم و کافی از سوی طرف مقابل اعمال نمیشود، نشانه آن هم عدم حصول توافق در وین و تمدید دوباره مذاکرات هستهای بود اما طی چند هفته گذشته شرایط به سمت و سویی رفته که به نظر میرسد آن گزاره مفقود و حیاتی، زمینه عملی و عینی در جریان مذاکرات یافته و اراده لازم نه در شعار که در عمل از سوی دو طرف معطوف به انجام توافق هستهای به منصهظهور رسیده است. نشانهاش هم اینکه همه طرفین بر پیشرفتهای قابل قبول در مذاکرات و امکان حصول توافق در هفتههای آتی میگویند و بالاخره جان کری وزیر امور خارجه ایالات متحده در سخنانی واضح و صریح عنوان داشته است: ما بسیار امیدواریم که قدرتهای جهان بتوانند در روزهای آتی به توافقی با ایران دست یابند. این برای اولینبار است که یک مقام عالیرتبه آمریکایی احتیاطها و ملاحظات سیاسی و دیپلماتیک را کنار گذشته و از امیدواری به توافق هستهای آن هم طی چند روز آینده با این لحن و ادبیات مشتاقانه و مشفقانه میگوید و البته برای جلبنظر طرف ایرانی با صراحت میگوید که «تضمین دادهام که کنگره حق تغییر توافق اجرایی را ندارد.»
سخنان متفاوت کری در گام آغاز لوزان
کارشناسان و رسانههای مختلف موافق و مخالف توافق هستهای متفقالقول بودند که در دو دور مذاکرات اخیر طرفین پیشرفتهای بسیار محسوسی به خصوص در زمینه و ابعاد فنی داشتهاند. در این میان موضوع لغو تحریمها معطوف به طرف غربی بوده و آنان سعی میکردند با احتیاط بیشتری سخن بگویند ضمن آنکه تمایل شدید خود به انجام توافق را با ایستادگی تمام عیار در برابر تندروهای کنگره نشان داده بودند. حال با آغاز مذاکرات لوزان همه منتظر واکنش طرف آمریکایی بودند و جان کری بهعنوان عالیترین دیپلمات آمریکایی با تغییر لحنی محسوس در گفتوگو با سیبیاس، تاکید میکند: ما بسیار امیدواریم که قدرتهای جهان بتوانند در روزهای آتی به توافقی با ایران دست یابند. امید من این است که در روزهای آتی این توافق امکانپذیر باشد. وی در ادامه نیز بدون آنکه همانند سابق از تلاش ایران برای دستیابی به سلاح هستهای و تلاش آمریکا برای مهار آن بگوید، در سخنانی بیسابقه تاکید میکند: اگر همانگونه که ایران میگوید در واقع برنامه هستهایاش صلحآمیز باشد در این صورت بیایید اجازه دهیم که به توافق دست یابیم. وی تاکید میکند بابت نامه غیرقانونی و بدون فکر برخی اعضای کنگره از طرف ایرانی عذرخواهی نخواهد کرد اما این اقدام را غیرمناسب عنوان میکند.
امیدوار به حل اختلافات مهم با آمریکا
در سوی دیگر میدان نیز دیپلماتهای ایرانی واکنش مثبتی نسبت به روند مذاکرات از خود نشان دادهاند و سیدعباس عراقچی مذاکرهکننده ارشد هستهای، گفته است: تهران امیدوار است مهمترین اختلافات میان ایران و آمریکا در دور جدید مذاکرات هستهای حل شود. وی در ادامه نیز تاکید کرده: ما هنوز اختلافات جدی با یکدیگر داریم. در این دوره از مذاکرات خواهیم دید که آیا قادر خواهیم بود از عهده این مسائل برآییم یا نه. ما به پیشرفتهایی در طول دورههای اخیر مذاکرات هستهای دست یافتیم. در این دور از مذاکرات نیز خواهیم دید که آیا میتوانیم به پیشرفتی دست یابیم یا نه. نکته مهم آنکه بر اساس پیشبینیها و تصریح وزیر امورخارجه کشورمان در این دور از مذاکرات لوزان طرفین بر موضوع مهم لغو تحریمها و راهکارهای پیرامونی آن متمرکز هستند و این نکته بیش از هر چیز نیازمند همراهی و انعطاف طرف آمریکایی است که آنان نیز با سخنان کری چراغ سبز آشکاری از خود نشان دادهاند. محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه کشورمان نیز تاکید میکند که بحثهای عمدهای در این چند روز خواهیم داشت، اما در این چند روز باید راهحلها را در حدامکان، به نتیجه برسانیم، راهحلها باید به صورت دقیق و جزئی نگارش شوند، تا به مرحله تدوین توافق برسیم. نکتهای که از آمادگی برای برداشتن گام نهایی پردهبرداری میکند.
درنهایت…
نامه جمهوریخواهان نیز کماکان واکنشهایی را به همراه دارد؛ سیدعباس عراقچی در واکنش به نامه ۴۷ سناتور آمریکایی گفت: هر توافقی که میان ایران و ۱+۵ حاصل شود، باید مورد تائید شورای امنیت قرار گیرد. وی تاکید کرد: وقتی این توافق به تائید شورای امنیت رسید، از نظر حقوق بینالملل یک الزام برای همه دولتها محسوب میشود که لازمالاجراست. تنی چند از سناتورهای امضاکننده نامه نیز بهطور تلویحی از امضای نامه پیشمانی خود را اعلام داشته و البته کاخ سفید با ارسال نامهای رسمی به کنگره هشدار داده است که در روند مذاکرات به کارشکنی نپردازند. نکته آخر هم آنکه مشاور حقوقی تیم مذاکرهکننده اعلام داشته که زمینه رسیدن به تفاهم فراهم شده و باید دو طرف تصمیم سیاسیشان را بگیرند. تصمیمی که میتواند نقطه پایان را رقم بزند.




